Telegram support Whatsapp support

ویژگی های نوری در گوهرها – قسمت سوم

ویژگی های نوری در گوهرها – قسمت سوم

پراکندگی

spectrum_8661

نور به آرامی، شکسته شده و یا به صورت خمیده وارد گوهری با تراکم متوسط می شود. این ویژگی شکست ارتباط تنگاتنگی با طول موج نور و میزان تجزیه نور سفید به رنگ های مختلف دارد، که تحت عنوان پراکندگی شناخته می گردد. به عبارتی دیگر پراکندگی یعنی تجزیه نور به طیف های رنگی سازنده آن.

نور سفید در حقیقت ترکیبی از طول موج های نور به رنگ قرمز، آبی و سبز است. این خاصیت نوری را اولین بار سر ایزاک نیوتن در سال ۱۶۶۶ کشف کرد. وی تجزیه نوری را از نور رد شده از درون یک منشور شیشه ای در آن زمان مشاهده نمود. وی تشخیص داد که رنگ ها به صورت زنجیره ای در منشور مشاهده می شود. نیوتن ۷ طیف رنگی را به نام های بنفش، نیلی، آبی، سبز، زرد، نارنجی و قرمز نام گذاری نمود. مشاهده پراکندگی یا شکست نوری نیوتن نشان داد که نور هنگام گذر از رسانه ای به رسانه دیگر مانند گذر از شیشه به هوا یا گوهری به هوا، خمیده و یا شکسته می شود.
گفتنی است که پراگندگی نوری که می توان در الماس دید همانند زمانی است که نور از قطرات باران عبور کرده و رنگین کمان را به نمایش می گذارد. به علاوه طول موج نور برمیزان شکست و یا خمیدگی آن تأثیر می گذارد. طول موج کوتاه تا طیف رنگی آبی را به نمایش گذاشته درحالیکه طول موج بلند به طیف رنگی قرمز ختم می شود. اندازه پراکندگی در واقع از تفریق ضریب شکست نوری قرمز به بنفش حاصل می گردد. به عنوان مثال میزان پراکندگی نوری الماس ۰۴۴/۰ و کوارتز سفید ۰۱۳/۰ است. بنابراین می توان نتیجه گرفت که الماس پراکندگی نوری زیباتری را نسبت به کوارتز سفید به نمایش می گذارد.

باید توجه داشت که سنگ های قیمتی با ضریب شکست بالا (همانند روتایل، اسفن، الماس، زیرکن) به طور معمول میزان پراکندگی نوری بیشتری را نیز به نمایش می گذارند. اگر گوهر توسط گوهر تراش به شیوه مناسبی فست بخورد، می توان این پراکندگی رنگی را نیز افزایش داد.

چند رنگی

andalusite

نور زمانیکه از گوهرهایی با خاصیت ۲ شکستی یا آنیزوتروپیک عبور کند، در ۲ جهت با سرعت های متفاوت عبور می کند. نور در مسیرهای ارتعاشی گوناگون، به صورت متفاوتی جذب می گردد. در نتیجه این عمل، چند رنگی در گوهر حاصل می شود. ایولیت، الکساندریت و آندالوزیت گوهرهایی با خاصیت چند رنگی هستند.
در گوهرهایی که تنها ۲ پرتوی رنگی دارند، ۲ نوع رنگ تنها قابل شناسایی است که به این گوهرها ۲ رنگی می گویند. سنگ های قیمتی با خاصیت ۳ ضریب شکست، ۳ نوع بازی رنگی را به نمایش می گذارند که آنها را گوهرهای سه رنگی  (که تنها دو رنگ در یک مسیر واحد قابل رویت است) می نامند. یک گوهر تراش بسیار مهم است که در تراش گوهرهایی با خاصیت چند رنگی، این نکته را در نظر گرفته و سنگ ها را به گونه ای بتراشد که این پدیده را بیشتر منعکس سازد.

sapphire1

خاصیت چند رنگی تنها در سنگ های رنگی قابل مشاهده است. گوهرهای بی رنگ تنها طیف رنگی از شکست نور سفید را به نمایش می گذارند که این چند رنگی نیست. در یاقوت سرخ و یاقوت کبود ۲ طیف رنگی قابل مشاهده است به عبارتی این گوهرها نیز خاصیت چند رنگی دارند. به عنوان مثال در یاقوت سرخ، رنگ های زرد – قرمز و ارغوانی – قرمز قابل شناسایی است که همین خاصیت یاقوت سرخ را از انواع مشابه خود مانند اسپینل قرمز و یا گارنت که خاصیت چند رنگی را ندارند، متمایز می سازد.

منبع مقاله:

سایت mineralszone

برای مشاهده جدیدترین جواهرات اینجا کلیک کنید.

اشتراک گذاری مطلب
۱ ستاره۲ستاره۳ ستاره۴ ستاره۵ ستاره (هنوز امتیازی ثبت نشده)
Loading...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هفت + 1 =

محصولات مرتبط در فروشگاه